Algemene principes en indicatie voor profylaxe

ALGEMEEN

Profylaxe is geen therapie om een bestaande infectie te behandelen die reeds aanwezig is voor de chirurgische ingreep plaatsvindt. Het doel is om de bacteriën die tijdens een chirurgische procedure in de bloedbaan zouden komen zoals bijvoorbeeld tijdens incisie doorheen niet desinfecteerbare mucosa (Bv. maag, mond,…), direct af te doden met de profylactisch gegeven antibiotica. Het is belangrijk dat voldoende hoge bloedspiegels in het lichaam worden bereikt zolang chirurgische manipulatie deze translocatie veroorzaakt. Herhaling van een profylactische gift antibioticum kan nodig zijn als de ingreep langer duurt maar zodra de wonde gesloten is, moet het antibioticum niet verder gegeven worden.

INDICATIES

Chirurgische antibioticaprofylaxe is geïndiceerd afhankelijk van het type ingreep en het gerelateerde risico op wondinfecties:

• schoon (risico <5%): ingrepen zonder opening van de viscerale ruimtes.
• schoon-besmet (risico 5 tot 10%): ingrepen met opening van de viscerale ruimtes onder gecontroleerde omstandigheden en zonder ongewone besmetting.
• besmet (risico 10 tot 20%): ingrepen op nieuwe traumatische wonden, incisie van ontstoken, niet purulent weefsel of ingrepen met opening van de viscerale ruimtes onder niet-aseptische omstandigheden of met lekkage uit viscerale ruimtes.
• vuil (risico >20%): ingrepen doorheen traumatische wonden met necrotisch weefsel, lichaamsvreemd materiaal, (fecale) besmetting, aanwezigheid van geperforeerde viscus of acute bacteriële ontsteking met pus aangetroffen tijdens de ingreep.

Indicaties voor profylaxe zijn:

• schone ingrepen: geen profylaxe geïndiceerd!
• schone ingrepen met inbrengen van prothesen: peroperatieve profylaxe
• schoon-besmette en besmette ingrepen: perioperatieve profylaxe
• vuile ingrepen: therapie

NOTA: Het topisch gebruik van antibiotica in chirurgische wonden wordt momenteel niet aanbevolen (muv. oftalmologische ingrepen).