In het AZ Sint-Jan Brugge staat innovatie centraal in de zorg. Een sprekend voorbeeld hiervan is de inzet van de CUREO®4, een geavanceerde virtualrealitybril die revalidatie naar een nieuw niveau tilt. Binnen de dienst Fysische geneeskunde en revalidatie wordt deze technologie actief gebruikt om patiënten op een motiverende en doelgerichte manier te ondersteunen. Door het integreren van virtual reality (VR) in de ergotherapie ontstaan er nieuwe mogelijkheden om motorische en cognitieve functies te verbeteren. Dit artikel belicht de werking, toepassing en voordelen van de VR-bril in de revalidatiepraktijk.
De CUREO®4: technologie op maat van de patiënt
De CUREO®4 is een medisch CE-gecertificeerd VR-systeem, speciaal ontworpen voor revalidatiedoeleinden. Het bestaat uit een VR-bril, sensoren en zes modulaire trainingsprogramma’s. De software is aanpasbaar aan de noden van de patiënt, gaande van eenvoudige hoofdbewegingen, complexe arm- en handbewegingen, cognitieve uitdagingen en ADL-taken (Activiteiten Dagelijks Leven).
De oefeningen zijn interactief en functioneel opgebouwd. De graduele opbouw van moeilijkheid zorgt ervoor dat elke patiënt passende oefeningen krijgt die hen stimuleren zonder te overbelasten. Hierdoor kan de VR ingezet worden bij een verscheidenheid aan doelgroepen. Deze aanpak bevordert actieve participatie van de patiënt en draagt bij aan een doelgericht hersteltraject.
Implementatie binnen ergotherapie in het AZ Sint-Jan Brugge
De VR-bril wordt niet ter vervanging, maar als waardevolle aanvulling op klassieke ergotherapeutische interventies gebruikt. Deze kan geïntegreerd worden binnen het bredere behandelplan van de ergotherapeut, afgestemd op de functionele en persoonlijke doelstellingen van de patiënt. De keuze om VR specifiek binnen de ergotherapie te implementeren, vloeit voort uit de aard van de toepassingen. De oefeningen zijn ontworpen om de functionele zelfstandigheid te bevorderen. Hetgeen perfect aansluit bij het doel van ergotherapie: mensen helpen om hun dagdagelijkse activiteiten zo zelfstandig mogelijk uit te voeren.
Met behulp van VR kunnen patiënten handelingen zoals aankleden, boodschappen doen, koken, leren omgaan met geld of hanteren van voorwerpen op een veilige, gecontroleerde en motiverende manier oefenen. Aangezien de oefeningen goed aansluiten bij de leefwereld van de patiënt, wordt de transfer van training naar het dagelijks leven bevorderd, wat het zelfvertrouwen en de zelfstandigheid van de patiënt vergroot.
Therapeutische meerwaarde
Naast het bewijs dat het gebruik van VR-therapie kan helpen bij de generalisatie van geleerde vaardigheden naar het dagelijks leven, wijst onderzoek ook op een aantal andere positieve effecten. Zo kan door het gebruik van interactieve en realistische scenario’s de motivatie en therapietrouwheid van de patiënt verbeterd worden, wat het herstelproces ten goede komt.
VR wordt ook steeds vaker gebruikt bij de behandeling van chronische pijn. Door zich te begeven in een virtuele wereld vol afleiding kunnen patiënten verlicht worden van ongemak en pijn. Hiernaast is het ook makkelijker om diepe ontspanning te bereiken door bijvoorbeeld het gebruik van rustige, kalme natuurlandschappen of geleide ademhalingsoefeningen.
Bovendien biedt VR de mogelijkheid om objectieve metingen te verrichten, zoals het aantal herhalingen van een oefening, de snelheid van uitvoering en de nauwkeurigheid van bewegingen, wat waardevolle informatie oplevert voor de behandelend therapeuten. Dit maakt het behandelproces transparanter en effectiever. VR maakt het mogelijk om in korte tijd intensieve herhalingen van oefeningen te doen, wat cruciaal is voor het herstel van motorische vaardigheden en helpt om neuroplasticiteit te stimuleren bij beroertepatiënten.
Augmented Reality (AR)
Terwijl virtual reality vandaag al een sterke meerwaarde biedt binnen de revalidatie, wordt ook de opkomst en het gebruik van AR nauw opgevolgd. Deze module wordt op korte termijn toegevoegd aan ons oefenpakket. AR zal de mogelijkheid bieden om virtuele oefeningen nog meer te integreren in de echte leefomgeving van de patiënt. Dit opent perspectieven voor functionele training in huiselijke contexten, waarbij digitale ondersteuning en reallife handelingen naadloos samenvloeien – een evolutie die de revalidatie nog realistischer en doelmatiger kan maken.
Tot slot
De inzet van de VR-bril toont aan dat revalidatie niet alleen functioneel, maar ook inspirerend kan zijn. Door technologie en zorg op een doordachte manier te combineren, krijgen patiënten niet alleen hun bewegingsvrijheid terug, maar ook hun motivatie en zelfvertrouwen. De toekomst van revalidatie is virtueel – en die toekomst is vandaag al begonnen in het AZ Sint-Jan Brugge.
