Baarmoederkanker

Bij baarmoederkanker hebben zich kankercellen gevormd in het baarmoederlichaam. Dat is een peervormig orgaan boven de baarmoederhals in het bekken. In 2000/2001 werden in Vlaanderen ongeveer 1.500 vrouwen gediagnosticeerd met baarmoederkanker. Baarmoederkanker heeft betrekking op het baarmoederslijmvlies (endometrium) en op de baarmoederwand (myometrium). Het komt in 80 procent van de gevallen voor bij het baarmoederslijmvlies.

Baarmoederslijmvlies

Als de kanker afkomstig is van het baarmoederslijmvlies (endometrium), dan spreekt men van een adenocarcinoom. Onder de microscoop vindt men meestal een endometrioïde adenocarcinoom. Minder vaak komen andere types voor, zoals sereus papillair adenocarcinoom en clear cell carcinoom.

Kanker in het baarmoederslijmvlies verspreidt zich voornamelijk door lokale groei in de baarmoeder. Mogelijk is er ook een doorgroei in de baarmoederwand en verspreiding naar andere organen in het bekken. Door uitzaaiingen in de lymfebanen kunnen kankercellen zich ook verspreiden naar lokale klieren.

Baarmoederwand

Kankers die afkomstig zijn van de baarmoederwand, zoals van de spiercellen van het myometrium, worden sarcomen genoemd. Een voorbeeld daarvan is het leiomyosarcoom. Sarcomen zijn vaak agressiever en verspreiden zich makkelijker via de bloedbaan naar andere organen. De combinatie van adenocarcinoom en een sarcoom, een ‘carcinosarcoom’, wordt in zeldzame gevallen gevonden.

Baarmoederhalskanker wordt vooral gezien bij postmenopauzale vrouwen, tussen 55-65 jaar. Een van de belangrijkste klachten is postmenopauzaal vaginaal bloedverlies of onregelmatig bloedverlies bij premenopauzale vrouwen.

Wanneer een echografie verdikt baarmoederslijmvlies aantoont, wordt een klein biopt genomen van de binnenkant van de baarmoeder. Dit kan door middel van een curettage of een Pipelle. Op basis hiervan is het mogelijk om de diagnose te stellen.

Baarmoederkanker behandelen gebeurt doorgaans met een operatie en/of bestraling:

Operatie

De meeste baarmoederkankers worden operatief behandeld. Via een buikinsnede worden de baarmoeder (hysterectomie), eileiders, eierstokken (adnexectomie) en klieren in het bekken (pelviene lymfeklierdissectie) verwijderd. Bij bepaalde types baarmoederkanker (sereus papillair adenocarcinoom) worden ook de klieren hogerop in de buik (para-aortale lymfeklierdissectie) en de ‘vetschort’ (omentum) verwijderd.

Een andere optie is een laparoscopisch geassisteerde vaginale hysterectomie en laparoscopische pelviene lymfeklierdissectie. Hierbij wordt de baarmoeder vaginaal verwijderd en de klieren met een kijkoperatie.

Bestraling

Aanvullende bestraling (radiotherapie) na de operatie wordt overwogen in speciale gevallen, bijvoorbeeld wanneer er uitzaaiingen in de lymfeklieren aanwezig zijn. Indien er uitzaaiingen zijn op afstand (metastasen), wordt overwogen om een medicamenteuze behandeling in te stellen, zoals chemotherapie of antihormonale behandeling. Zo krijgen we alle kankercellen onder controle.

Baarmoederkanker wordt behandeld door de dienst Gynaecologie-Verloskunde.